گرامر CEFR استاندارد مرجع اتحادیه اروپا

CEFR چیست؟
سیستم CEFR از سال 2001 در پی تحقیقات گسترده درباره آموزش زبان پی‌ریزی شده است تا چارچوبی برای تعیین سطوح یادگیری هر زبان تعریف کند. همه کسانی که به نوعی درگیر مسائل آموزش زبان هستند می‌توانند از تعاریف ارائه‌شده برای سطوح زبانی در CEFRاستفاده کنند. برنامه‌ریزان دولتی، دانشگاه‌ها، طراحان دوره‌های درسی، تهیه‌کنندگان مواد آموزشی، استادان زبان و زبان‌آموزان، همگی از این سیستم بهره می‌برند.

چگونه؟
فرض کنید برای آموختن زبان انگلیسی یا هر زبان دیگری بخواهید اقدام کنید، اولین قدم تعیین سطح مطلوب در هر یک از مهارتهای زبان است، یعنی تا کجا می‌خواهید پیش بروید، یا نقطه آخر کجاست؟ سپس گام دوم تعیین وضعیت توانایی فعلی شما است که هر دو آنها را باید با یک معیار واحد سنجید. مثلاً اگر مهارت زبانی شما در یک نظام از A تا Z در سطح M باشد معلوم است چند سطح دیگر می‌بایست بخوانید تا به آخرین سطح برسید. امروز کلماتی مانند elementary ، intermediate و advanced و امثال آن دیگر توصیف دقیقی از وضعیت عملی مهارت زبانی شخص بیان نمی‌کند، زیرا هر مؤسسه انتشاراتی و آموزشی و هر کس که به نوعی در آموزش زبان دستی دارد این کلمات را به شیوه خود معنی می‌کند و از لحاظ عملکرد زبانی توافق بر سر معنی هر یک وجود ندارد. به عبارت دیگر، معلوم نیست منظور هر یک از واژه‌هایی مانند elementary ، intermediate و advanced دقیقاً چه مهارتهای عملی است، در حالی که چارچوب CEFR اندازه مهارتهای چندگانه زبان را به روشنی تعریف کرده است. بنابراین در این سیستم هر سطح نسبت به سطحهای دیگر تعریف شده و مقایسه آنها امکان‌پذیر خواهد بود.

برنامه آموزشی دستور زبان انگلیسی اطلس بر مبنای سطح‌بندی‌های CEFR طبقه‌بندی شده است. یعنی زبان‌آموزان می‌توانند از سطح و توانایی عملکردی خود در هر مرحله از مطالعه این دستورزبان آموزشی آگاه شده و برنامه یادگیری خود را پیش ببرند.
آزمون تعیین سطح نیز براساس بخش‌بندی‌های CEFR تنظیم شده است. یعنی پس از انجام آزمون می‌توان تا درصد قابل قبولی مطمئن شد که شخص (زبان‌آموز) در بخش دستورزبان، واژگان و کاربرد زبان تا چه حد توانایی دارد. البته تعیین سطح دقیق وقتی امکان‌پذیر است که شنیدن و سخن گفتن هم به طریقی سنجیده شده باشد. این بخش در نسخه‌های بعدی آموزش زبان اطلس گنجانده و به‌روز خواهد شد.

Common European Framework of Reference (CEFR)

چارچوب مرجع اتحادیه اروپا
مهارتهای زبانی در چارچوب مرجع اتحادیه اروپا به بخشهای زیر تقسیم شده است:

Basic User A1-A2

Independent User B1 - B2

Proficient User C1- C2

در CEFR مهارتهای خواندن، نوشتن، شنیدن، سخن گفتن و گفت‌وگو کردن در عمل کاملا معرفی شده است. این مهارتها در سه سطح A ، B و C از هم تفکیک شده است. سطح A به نام Basic User به دو بخش A1و A2 تقسیم شده است. دو سطح B (Independent User) وC (Proficient User) هم هر یک به دو بخش B1 و B2 و همچنین C1 و C2 تقسیم شده است.
مهم است بدانیم این سطح‌بندی‌ها همه مهارتهای ارتباطی زبان‌آموزان را فارغ از کتابهای درسی و سیستم مؤسسات آموزشی تعیین می‌کند. در واقع CEFR خود یک مبنای استاندارد برای تعریف مهارتهای عملی زبان‌آموزی است.
در این چارچوب تعریف و تفکیک مهارتهای زبانی نسبت به آزمونهای بین‌المللی نظیر TOEFL و IELTS هم به راحتی انجام می‌شود. متقاضیان شرکت در این آزمونها به راحتی می‌توانند سطح عملکردی خود در این آزمونها را با دوره‌های آموزشی که انتخاب می‌کنند، بسنجند.
آزمونهای بین المللی مانند IELTS (از مرکزآزمون زبان دانشگاه کمبریج) به شرح زیر با CEFR برابر نهاده می‌شود.

زبان‌آموزانی که در سطح B1 باشند در آزمون IELTS می‌توانند نمره کلی بین 4 تا 5 را کسب کنند.

Independent User
B1 (IELTS 4-5)

در سطح B2 زبان‌آموزانی قرار می‌گیرند که می‌توانند در آزمون IELTS نمره کلی بین 5 تا 6.5 را بگیرند.

B2 (IELTS 5-6.5)

نمره کلی آزمون IELTS بین 7 تا 8 برای زبان‌آموزانی است که در سطح C1 باشند.

Proficient User
C1(IELTS 7-8)

نمره کلی بالاتر از 8 در آزمون IELTS برای زبان‌آموزانی است که تا سطح C2 پیشرفت کرده باشند.

C2 (IELTS 8+)


چارچوب مرجع اتحادیه اروپا
نوشتن سخن گفتن ارتباط کلامی خواندن شنیدن
بتوانم مثلاً پشت یک کارت‌پستال را برای تبریک کوتاه و ساده بنویسم. بتوانم فرمهای ساده را با مشخصات فردی پر کنم، برای مثال: نوشتن نام، ملیت، و نشانی در فرم ثبت نام هتل. بتوانم برای توصیف محل زندگی‌ام و کسانی که می‌شناسم عبارتها و جمله‌های ساده را به‌کار ببرم. بتوانم به آسانی با دیگران ارتباط برقرار کنم به شرط آنکه شخص مقابل حاضر باشد جمله یا بخشهایی از آن را تکرار کند یا آن را به شکل عبارتی دیگر در آورد و به آهستگی بگوید و در بیان کردن آنچه را که می‌خواهم بگویم کمک کند. بتوانم سؤالات ساده درباره موضوعات آشنا را در جاهایی که نیاز مبرم دارم بپرسم یا به آنها جواب دهم. بتوانم اسامی آشنا، کلمات و جمله‌های خیلی ساده را که در اعلامیه‌ها، پوسترها یا در کاتالوگ‌ها درج می‌شود بفهمم. بتوانم وقتی دیگران به زبان ساده و روشن صحبت می‌کنند کلمات آشنا و عبارتهای بسیار ابتدایی را درباره خودم، خانواده‌ام و اطرافم متوجه شوم. A1
بتوانم یادداشتهای ساده و کوتاه، درباره مسائل مورد نیازم را بنویسم. بتوانم نامه ساده شخصی بنویسم، مثلاً برای تشکر از کسی برای چیزی. بتوانم از مجموعه‌ای از عبارتها و جمله‌ها استفاده کنم تا به سادگی خانواده‌ام و دیگران ، شرایط زندگی، پیشینه تحصیلی و وضعیت شغل فعلی و قبلی‌ام را توصیف کنم. بتوانم در فعالیتهای روزمره و ساده که نیاز به تبادل مستقیم و ساده اطلاعات در زمینه موضوعات و فعالیتهای آشنا دارد، تبادل اطلاعات کنم. بتوانم از عهده تبادلهای کلامی اجتماعی برآیم، هرچند به اندازه کافی ندانم تا بتوانم گفت‌وگو را خودم به تنهایی ادامه دهم. بتوانم متنهای کوتاه و ساده را بخوانم. بتوانم اطلاعات خاص و قابل پیش‌بینی را در نوشتارهای روزمره مثل آگهی‌ها، منوها (رستوران) و جدول زمانی (فرودگاه‌ها و ترمینالها) بفهمم. بتوانم نامه‌های شخصی کوتاه و ساده را بفهمم. بتوانم عبارتها و کلمات پر کاربرد درباره مسائل شخصی مرتبط با خودم را بفهمم. (مثلاً اطلاعات اولیه و کاملا شخصی و خانوادگی، خرید، محله، اشتغال). بتوانم نکات اصلی را در پیامها و اطلاعیه‌های ساده، واضح و کوتاه بفهمم. A2
بتوانم متن ساده منسجمی را درباره موضوعات آشنا یا مورد علاقه‌ام بنویسم. بتوانم نامه شخصی بنویسم که در آن تجربیات و برداشتهای شخصی‌ام را توصیف کنم. بتوانم عبارتها را برای توصیف تجربه‌ها ، اتفاقات، آرزوها، امیدها و خواسته‌هایم برای آینده به سادگی به‌هم وصل کنم. بتوانم به اختصار دلایل و توضیحاتی برای عقاید و برنامه‌ها ارائه دهم. بتوانم داستانی را بازگو کنم، یا روایت منسجمی را از کتاب یا فیلمی بیان و درباره آن اظهار نظر کنم. بتوانم از پس اکثرموقعیتهایی که احتمال دارد در حین سفر در مناطقی به‌وجود آید که به این زبان تکلم می‌شود برآیم. بتوانم بدون آمادگی قبلی وارد گفت‌وگوهایی شوم که موضوعات آن آشنا است و درباره علایق شخصی‌ام یا مربوط به زندگی روزمره است. (مثل خانواده، سرگرمی، شغل، سفر و رویدادهای جاری). بتوانم متنهایی را که شامل زبان و اصطلاحات شغلی و مسائل روزمره است، بفهمم. بتوانم توصیف رخدادها، احساسات و آرزوها را در نامه‌های شخصی بفهمم. بتوانم نکات اصلی سخن گفتن استاندارد درباره مسائل آشنا که به‌طور مرتب در محیط کار، مدرسه، و استراحت و غیره با آنها روبرو می‌شوم را بفهمم. بتوانم نکات اصلی بسیاری از برنامه‌های رادیویی و تلویزیونی را که نسبتاً آهسته و واضح و درباره مسائل روز یا موضوعات مورد علاقه‌ام یا مربوط به مسائل حرفه‌ام ارائه می‌شود بفهمم. B1
بتوانم متنی روشن باجزئیات درباره گستره وسیعی از موضوعات مرتبط با علاقه‌ام بنویسم. بتوانم مقاله یا گزارشی برای ارائه اطلاعات یا دلایل در حمایت از یا در ضدیت با دیدگاهی خاص بنویسم. بتوانم نامه‌هایی بنویسم که برداشتهای مهم شخصی‌ام را از رویدادها و تجربه‌ها مشخص کند. بتوانم توصیفاتی واضح و با جزئیات درباره گستره وسیعی از موضوعات مربوط به حیطه علاقه‌مندی شخصی‌ام ارائه کنم. بتوانم دیدگاهم را درباره موضوعی به‌روز با ارائه نکات مثبت و منفی گزینه‌های مختلف توضیح دهم. بتوانم طوری شیوا و خودجوش ارتباط متقابل برقرار کنم که ایجاد یک ارتباط معمول و متعارف با گویِشوَر این زبان امکان‌پذیر باشد. بتوانم به‌طور فعال در بحثها در زمینه‌های آشنا شرکت کنم و طی آن به استدلال برای اثبات دیدگاهم بپردازم. بتوانم مقاله‌ها و گزارشهای مربوط به رویدادهای جاری را که نویسنده رویکرد و روش خاصی را درآن داشته بفهمم. بتوانم نوشته‌های نثر ادبی معاصر را بفهمم. بتوانم سخنان پیوسته و سخنرانیها را در صورتی که موضوع به‌طور معقول آَشنا باشد بفهمم و دنبال کنم حتی اگر از نظر استدلالی پیچیده باشد. بتوانم بیشتر برنامه‌های خبری و اخبار روز را بفهمم. بتوانم اکثر فیلمهایی را که به لهجه استاندارد است بفهمم. B2
بتوانم در متنی با ساختار زبانی مناسب نظراتم را بیان کنم و تا حدی معین دیدگاه‌ها را شرح دهم. بتوانم درباره موضوعات پیچیده نامه، مقاله یا گزارش بنویسم و بر آن مسائل که مهم می‌شمارم تأکید کنم. بتوانم با در نظر گرفتن مخاطب سبک نوشتاری مناسب را انتخاب کنم. بتوانم توصیفاتی روشن همراه با جزئیات درباره موضوعات پیچیده‌ای که با بخشهای فرعی ترکیب شده ارائه کنم به ترتیبی که نکات خاصی را بسط داده و با نتیجه‌گیری مناسب بحث را به پایان برسانم. بتوانم بدون نمود بارز برای جستجوی اصطلاحات به شیوایی و بدون مقدمه‌چینی احساسات خودم را بیان کنم. بتوانم زبان را منعطف و مؤثر برای اهداف اجتماعی و حرفه‌ای به‌کار ببرم. بتوانم عقاید و نظرات را با دقت و وضوح صورت‌بندی کنم و دست‌یافته‌هایم را با مهارت به یافته‌های دیگر سخنگویان ربط دهم. بتوانم متنهای طولانی علمی و ادبی را با درک تفاوت سبک آنها بفهمم. بتوانم مقالات تخصصی و راهنماییهای طولانی فنی را بفهمم حتی وقتی به رشته من مربوط نباشد. بتوانم سخنان طولانی را بفهمم حتی هنگامی که ساختار واضحی ندارد و روابط فقط به‌طور تلویحی و نه مستقیم ابراز شده باشد. بتوانم برنامه‌های تلویزیونی و فیلمها را به راحتی بفهمم. C1
بتوانم متنی را واضح و روان با سبک مناسب بنویسم. بتوانم نامه، گزارش یا مقاله‌هایی پیچیده را بنویسم که موردی را با ساختار مؤثر و منطقی مطرح می‌کند و به مخاطب کمک می‌کند تا به نکات مهم توجه کند و آنها را به یاد بیاورد. بتوانم خلاصه‌ای از و مروری بر مطالب حرفه‌ای و آثار ادبی بنویسم. بتوانم به روشنی و ظرافت توصیف یا بحثی را با یک سبک مناسب زبانی، همراه با ساختار منطقی و تأثیرگذار ارائه کنم که به مخاطبان برای توجه و یادآوری نکات مهم کمک می‌کند. بتوانم بدون زحمت در هر گفت‌وگو یا مباحثه شرکت کنم و با اصطلاحات گفتاری و گونه‌های محاوره‌ای آشنا باشم. بتوانم احساسات و نظرات خودم را شیوا و روان بیان کنم و لایه‌های ظریف معنایی را منتقل کنم. اگر مشکلی داشته باشم بتوانم بازگردم و آن مشکل را با ظرافت بازکاوی کنم به‌طوری که دیگران به سختی متوجه شوند. بتوانم تقریباً به راحتی همه انواع زبان نوشتاری که شامل متنهای انتزاعی از نظر زبانی یا ساختاری می‌شود را بخوانم، مثل دستورعملها، مقاله‌های تخصصی و آثار ادبی. در فهمیدن همه انواع زبان گفتاری مشکلی ندارم چه زنده و چه ضبط‌شده ، حتی هنگامی که در حد سرعت گویشوران بومی باشد البته به شرط آنکه برای آشنایی با لهجه فرصت داشته باشم. C2